bannergis

CĂN CỨ HUYỆN ỦY BẮC TAM KỲ TRONG KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ CỨU NƯỚC

Trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Bắc Tam Kỳ là một trong những địa điểm địch đánh phá vô cùng ác liệt. Dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ, quân và dân trong toàn huyện đã đoàn kết, khắc phục mọi khó khăn, quyết tâm đánh đuổi giặc Mỹ, góp phần cùng với quân dân Quảng Nam giải phóng Tam Kỳ vào ngày 24/03/1975. Những thành quả đó có một ý nghĩa hết sức to lớn, thể hiện sự nỗ lực phấn đấu vươn lên của toàn dân, đặc biệt là sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng bộ Huyện Bắc Tam Kỳ.

Vào tháng 4 năm 1963, Tỉnh ủy Quảng Nam quyết định chia huyện Tam Kỳ thành ba đơn vị hành chính: Thị xã Tam Kỳ, huyện Nam Tam Kỳ và huyện Bắc Tam Kỳ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho công tác chỉ đạo. Huyện Bắc Tam Kỳ lúc bấy giờ có 12 xã bao bọc chung quanh thị xã Tam Kỳ; phía đông có bờ biển dài 8km, có sông Bàn Thạch chia cắt vùng đông và tây của huyện; phía tây tiếp giáp với hậu phương kháng chiến của tỉnh. Đây là vùng đất giàu truyền thống yêu nước và cách mạng. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, vùng đất này là địa bàn chiến lược quan trọng, là căn cứ bàn đạp, cửa ngõ để ta tiến vào trung tâm đầu não tỉnh đường Quảng Tín. Là nơi cung cấp nhiều sức người, sức của cho cách mạng trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ.

Sau khi chia tách, Tỉnh ủy quyết định thành lập Đảng bộ huyện Bắc Tam Kỳ. Ban Chấp hành Đảng bộ huyện gồm có 07 đồng chí, do đồng chí Đỗ Thế Chấp làm Bí thư, kiêm Bí thư Ban Cán sự Đảng thị xã Tam Kỳ. Lúc mới thành lập, các cơ quan của Huyện ủy Bắc Tam Kỳ đóng tại thôn 6 xã Kỳ Quế. Trong điều kiện chiến tranh ác liệt, cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ đã phải di chuyển, đứng chân tại nhiều nơi. Năm 1965, khi vùng giải phóng được mở rộng, tất cả các cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ chuyển xuống đóng tại nhà bà Kính, ông Súy, thôn 5 xã Kỳ Thịnh (nay thuộc khối phố Tam Cẩm, Cẩm Thịnh, thị trấn Phú Thịnh) và nhà bà Dư thuộc thôn 5 xã Kỳ Nghĩa (nay là thôn Khánh Tân, xã Tam Dân). Năm 1966, tất cả các cơ quan của Huyện ủy Bắc Tam Kỳ chuyển lên đóng tại nhà ông Đẫu và các nhà dân xung quanh thuộc xóm Phái Nam, xã Kỳ Thịnh (nay thuộc khối phố Thạnh Đức, thị trấn Phú Thịnh). Đến tháng 9 năm 1967, các cơ quan, đoàn thể di chuyển và đóng quanh khu vực Lâm Môn đến chân Núi Thị, dốc Đá Rồng. Văn phòng Huyện ủy đóng tại nhà bà Hòi (Hoài), cơ quan chủ yếu được đóng tại nhà dân. Cuối năm 1970, Huyện ủy Bắc Tam Kỳ chia địa bàn làm hai cánh, cánh Bắc và cánh Nam. Tất cả các cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ lúc này di chuyển ra đứng chân tại thôn 2 xã Kỳ Phước thuộc hố Biển, dưới chân núi Dương Bút và núi Ba Đầu. Sau khi địch đóng đồn Dương Bút và núi Vũ, năm 1972 các cơ quan Huyện ủy chuyển lên đóng tại thôn 5 xã Kỳ Phước, ngay tại dốc Chùa nay là thôn Tây Lộc, xã Tam Lộc. Qua nhiều lần di chuyển, đây là địa điểm đứng chân cuối cùng của cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ cho đến ngày cuộc tổng tấn công và nổi dậy mùa Xuân 1975 giành thắng lợi, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

image001 copy copy copy copy copy copy copy copy

Khu vực núi Trà Vu, nơi Cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ

đứng chân trong những năm kháng chiến chống Mỹ

Như vậy, trong các địa điểm mà Huyện ủy Bắc Tam Kỳ đứng chân, thì địa điểm đầu tiên là tại xã Tam Lãnh và địa điểm cuối cùng tại xã Tam Lộc cũng là nơi đứng chân lâu nhất. Trong 07 kỳ Đại hội Đảng bộ huyện có 04 kỳ Đại hội được tổ chức tại xã Kỳ Quế, 02 kỳ đại hôi tổ chức tại xã Kỳ Phước và 01 kỳ đại hội tổ chức tại xã Kỳ Ngọc. Việc xây dựng căn cứ địa cách mạng có ý nghĩa to lớn, tạo chỗ đứng chân cho lực lượng cách mạng, đảm bảo cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc đi đến thắng lợi. Huyện ủy Bắc Tam Kỳ chọn các địa điểm làm nơi đứng chân của các cơ quan Huyện ủy được dựa trên các yếu tố như có vị trí chiến lược về mặt quân sự, có vị trí địa lý hiểm trở, có điều kiện lịch sử thuận lợi; trong đó, yếu tố về chiến lược quân sự và vị trí địa lý chính là địa thế rừng núi hiểm trở; yếu tố lịch sử thuận lợi chính là truyền thống cách mạng của vùng đất này và quan trọng là các xã này đã được giải phóng đầu tiên của huyện. Địa bàn xã Kỳ Quế và xã Kỳ Phước đã chứng minh tính đúng đắn trong việc lựa chọn các địa điểm này làm nơi đứng chân lâu nhất của cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ. Bên cạnh những thuận lợi về địa lý, điều kiện của một vùng giải phóng còn phải kể đến vai trò, sự đóng góp của nhân dân địa phương. Mặc dù địch thường xuyên tổ chức bắn phá bằng pháo binh, mở các cuộc hành quân càn quét dữ dội vùng căn cứ cách mạng, lùng ráp vây bắt nhiều chiến sĩ cách mạng nhưng Đảng bộ và nhân dân xã Kỳ Quế, Kỳ Phước luôn quyết tâm thực hiện phương châm "một tấc không đi, một ly không rời", quyết "bám đất, bám làng" tận dụng mọi thời cơ đánh địch. Trải qua các thời kỳ cách mạng, người dân luôn luôn hướng về Đảng, một lòng một dạ bảo vệ Đảng. Họ sớm giác ngộ cách mạng, đồng lòng ủng hộ, nuôi dưỡng các chiến sĩ, sẵn sàng góp công góp sức bảo vệ, tiếp tế cho du kích và bộ đội, tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ quan Tỉnh ủy, các ban ngành của tỉnh và huyện Bắc Tam Kỳ sử dụng đóng trú. Đồng thời cũng là nơi bộ đội chủ lực quân khu 5, bộ đội địa phương tỉnh Quảng Nam đứng chân, mở các đợt tiến quân về đồng bằng quyết chiến đánh vào các cứ điểm của địch để tiêu diệt.

image003 copy copy

Đ/c Lê Đức Dũng, Phó Bí thư huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong buổi lễ kết nạp

Đảng viên mới tại căn cứ Huyện ủy Bắc Tam Kỳ năm 1967 (Ảnh tư liệu)

Trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt, Ban Thường vụ Huyện ủy Bắc Tam Kỳ thông qua các kỳ đại hội Đảng bộ huyện đã đánh giá tình hình trong từng thời kỳ và đề ra Nghị quyết phù hợp trong từng giai đoạn cách mạng. Nhìn chung, Huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước đã thực hiện nhiệm vụ xuyên suốt là: Thường xuyên chăm lo xây dựng Đảng bộ huyện ngang tầm với yêu cầu và nhiệm vụ trong từng giai đoạn kháng chiến; phát triển và rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên kiên trung để làm nòng cốt thúc đẩy phong trào cách mạng của quần chúng; Nắm vững và vận dụng sáng tạo đường lối và phương pháp cách mạng, đường lối chiến tranh nhân dân của Đảng vào điều kiện cụ thể của địa phương. Xây dựng và sử dụng sức mạnh tổng hợp mà tiêu biểu là phương thức kết hợp chặt chẽ đấu tranh cách mạng bằng hai chân ba mũi giáp công để chiến thắng kẻ thù; Giáo dục ý chí quyết tâm cách mạng cho cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và các tầng lớp nhân dân; Tin tưởng vào sức mạnh của nhân dân, dựa vào nhân dân để tồn tại và phát triển, đánh thắng kẻ thù; Xây dựng các lực lượng vũ trang nhân dân đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ tác chiến trong từng thời kỳ và đủ sức làm lực lượng nòng cốt cho phong trào toàn dân đánh giặc. Trải qua 21 năm kháng chiến chống Mỹ, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ huyện, quân và dân huyện Bắc Tam Kỳ luôn phát huy tinh thần yêu nước, đoàn kết, vượt qua bao gian khó, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình. Cơ quan Huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong thời gian đóng quân tại đây đã dựa vào điều kiện thiên nhiên hiểm trở của núi rừng, dựa vào lòng của nhân dân, sử dụng tốt khoa học quân sự, phương châm lấy ít đánh nhiều, lấy yếu đánh mạnh, từng bước xây dựng lực lượng cách mạng, đảm bảo yếu tố bí mật, bất ngờ, thắng đánh từng bước, mở rộng quy mô, biến thành một trọng điểm lớn của tỉnh Quảng Nam, tiêu diệt được nhiều sinh lực địch và phương tiện chiến tranh, góp phần giải phóng huyện Bắc Tam Kỳ và thị xã Tam Kỳ ngày 24/03/1975.

Trong giai đoạn xây dựng căn cứ địa cách mạng tại hai xã Kỳ Quế và Kỳ Phước, đã có rất nhiều chiến sĩ cách mạng và đồng bào ta ngã xuống vì sự nghiệp giải phóng dân tộc. Họ đã hy sinh trên các nẻo đường công tác khác nhau, có người hy sinh khi đi công tác vào vùng địch, vì lộ hầm bí mật, hy sinh khi đạp phải bom mìn, khi dũng cảm chiến đấu bảo vệ căn cứ cách mạng... Họ đã thầm lặng ngã xuống để cho quê hương, đất nước được hòa bình, độc lập.

Ngày nay, Căn cứ Huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước tại xã Tam Lãnh và Tam Lộc đã trở thành một địa chỉ đỏ, nơi tưởng niệm, tôn vinh các liệt sĩ đã hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Nơi đây minh chứng một thời kỳ kháng chiến, vượt qua mọi gian khổ của các thế hệ đi trước, góp phần vào thắng lợi chung của dân tộc, vì hòa bình thống nhất đất nước. Với những ý nghĩa đó, ngày 20 tháng 04 năm 2018, UBND tỉnh Quảng Nam đã ban hành Quyết định số 1341/QĐ-UBND về việc xếp hạng di tích cấp tỉnh đối với Căn cứ Huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước tại xã Tam Lãnh và Tam Lộc, huyện Phú Ninh.

Ngày 31/8/2018, Huyện ủy – HĐND-UBND-UBMTTQVN huyện Phú Ninh sẽ tổ chức lễ đón nhận bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh Căn cứ Huyện ủy Bắc Tam Kỳ trong kháng chiến chống mỹ cứu nước tại thôn Tây Lộc, xã Tam Lộc.

Huỳnh Thuận

Phuninh.gov.vn
Trang vàng quảng bá Huyện Phú Ninh